DOLAR
EURO
ALTIN
BIST
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 36°C
Sıcak

VOA Türkçe: Dünyada birinci kere Türk imali SİHA’lar kullandı

Türkiye’nin savunma bölümü yerli üretiminde farklı modellerini geliştirdiği silahlı insansız hava aracı (SİHA) teknolojisi, askeri hedefli yapay …

VOA Türkçe: Dünyada birinci kere Türk imali SİHA’lar kullandı
20.06.2021
39
A+
A-

Türkiye’nin savunma bölümü yerli üretiminde farklı modellerini geliştirdiği silahlı insansız hava aracı (SİHA) teknolojisi, askeri hedefli yapay zeka kullanımı boyutuyla memleketler arası gündeme yansıdı.

amerikaninsesi.com sitesinde yer alan haberde; Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Lideri Recep Tayyip Erdoğan’ın damadı Selçuk Bayraktar’ın da aile şirketi niteliğindeki Baykar Savunma ile üreticisi olduğu SİHA ve insansız hava aracı (İHA) teknolojisindeki gelişmeler izleniyor. En son Bayraktar ailesi üyelerine Dağlık Karabağ’da İHA’larca üstlenilen rol nedeniyle Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in Karabağ Nişanı takdimi de dikkat çekti.

Türkiye’de Baykar Savunma’nın yanı sıra “drone” teknolojisiyle birlikte farklı ölçeklerdeki savunma sanayi içerisinde değerli bir başlık olan İHA ve SİHA’lar, Libya’daki çatışmayla birlikte Birleşmiş Milletler’in (BM) de ilgi alanına girdi. BM’nin geçen haftalarda yayımladığı bir rapora nazaran, Türkiye üretimi Kargu-2 isimli SİHA’lar, geçen yıl Mart ayında, büyük olasılıkla Libya Ulusal Mutabakat Hükümeti ismine Hafter milislerine karşı toplu taarruz düzenledi. Bu atak, yapay zeka donanımına sahip SİHA’larla düzenlenen birinci başarılı akın oldu. SİHA’nın Libya’da yapay zeka teknolojisiyle hücum kararını insan faktörü olmaksızın alıp almadığı, SİHA’ların büsbütün “otonom” biçimde ataklarla sivillere ziyan verme muhtemelliğine ait tartışmalar artık gündemde.

VOA Türkçe’nin görüş aldığı savunma uzmanları Arda Mevlütoğlu ve Dr. Çağlar Kurç’a nazaran, BM’nin raporu dünyadaki yapay zeka kullanımı faydalı mı, ziyanlı mı tartışmasıyla birlikte değerlendirilmeli. Türkiye’nin SİHA üretiminde büyük ilerleme sağladığı ise Mevlütoğlu ve Kurç’un ortak görüşü. Mevlütoğlu, aslında üretimi itibariyle SİHA’ların ucuza temin edilmesinin terör örgütleri üzere yapılarca da kolaylıkla erişilmesi riskini beraberinde getirdiğine işaret etti. Kurç, BM’nin raporunda Türk üretimi Kargu-2 isimli SİHA teknolojisinin “otonom olabileceği” sözü bulunduğunu belirterek, aslında bu araç açısından açık kaynaklarda “kendi kendine karar verme kabiliyeti” özelliği olmadığını ve hasebiyle otonom kabul edilmemesi gerektiğini aktardı.

Benzer Yazımız  Bakan Koca: Bu ayın sonunda aşılamada 20'li yaşlara sıra gelecek

Arda Mevlütoğlu ve Dr. Çağlar Kurç, mevzuya ait sorularımızı şöyle yanıtladı:

VOA: Türkiye’ye ilişkin yapay zeka kullanımına dayalı silahlı insansız hava aracı (SİHA) teknolojisi nedir ve neden tartışılıyor?

Arda Mevlütoğlu: “Türkiye’nin insansız hava aracı teknolojilerine yatırım yapması 1990’lı yıllar sonunda başlıyor. Birbiri gerisine ve her birinde biraz daha kapasitesi artan eserler, ortaya çıkıyor. Bunun kamuoyunca yakından takip edilen örnekleri Bayraktar TB2 ve ANKA İHA’ları. Lakin son yıllarda farklı niteliklerde ve boyutlarda değişik platformların da ortaya çıktığını görüyoruz. Türkiye hem İHA’ları hem de SİHA’ları terörle uğraşta, hudut ötesi operasyonlarda çok ağır formda kullandı, kullanıyor. Son devirde bu BM raporunda gündeme taşınan ise Kargu-2 isimli bir otonom kamikaze drone. ‘Kamikaze drone’ denilmesinin esprisi şu; bu eser uzaktan kumandanlı İHA’lar fakat üzerlerinde patlayıcı da taşıyorlar ve bunlar belirli bir bölgede uçuyorlar uzaktan kumanda marifetiyle de tespit edilen gayelere taarruz gerçekleştiriyorlar. Bu tıp araçlar, Azerbaycan’ın Dağlık Karabağ Savaşı’nda kullanılmıştı. BM raporundaki enteresan bulgusu ise, Libya’da Kargu isimli bu kamikaze drone için ‘bir insan maksadını kendi kendine bulduğu ve uzaktan kumanda ya da bir operatör müdahalesi olmadan kendisi karar vererek taarruz gerçekleştirdiği ve amacı etkisiz hale getirdiği’ tez ediliyor. Çeşitli bulgular da bu tezle ilgili paylaşılıyor. Bu açıdan bir birinci ve bir müddettir Batı kamuoyunda devam eden yapay zeka kullanımı, kullanım hudutları ve yapay zeka etiği başlıklarındaki tartışmalar ile örtüşüyor. Artık bu BM raporuna atıf ile çok fazla makale öbür raporlar yahut tahliller de yayınlanmaya başladı. Bu manada bir tehdit midir tartışmasını tetikledi. Fakat bu soruya hem ‘evet’ hem ‘hayır’ cevabını vermek mümkün. Bu çeşit araçlar terörle gayrette çok tesirli ve aslında bunun en başarılı örneklerini Türkiye gösterdi lakin İHA’lara, yapay zeka teknolojisi otonom sistemlere erişim kolaylaştı hem de ucuzlaştı. Bunun da örneklerini biz Suriye’de, Yemen’de, Irak’ta Libya’da görmeye devam ediyoruz. Terör örgütleri, silahlı devlet dışı aktörler, bu çeşit araçları çok çarçabuk edinebiliyor ya kendileri modifiye edebiliyorlar ya da kendileri merdiven altı atölyelerde çok tahminen kolay kaidelerde bunları üretebiliyorlar. IŞİD terör örgütü, son devirde PKK terör örgütü, bu çeşit platformlarda çeşitli akınlar yaptılar ve her geçen gün bu çeşit araçların bu çeşit platformların kabiliyetleri gelişmeler görüyoruz. Münasebetiyle burada çok ince hassas bir çizgi var. Yapay zeka teknolojisiyle birlikte terör örgütleri tarafından da bu tıp platformları kullanarak çok daha fazla ziyan verecek taarruzlar yapabilmeleri mümkün hale gelecek. Bu açıdan tehlike kelam konusu.”

Benzer Yazımız  Mısır ile parlamenter diplomasi hayata geçiriliyor

VOA: SİHA ve İHA teknolojisiyle ilgili Türkiye’de üretim hakkında bilgi verebilir misiniz?

Arda Mevlütoğlu: “Türkiye’de İHA teknolojilerinde en önde gelen iki ana üretici firma Türk Havacılık ve Uzay Sanayii Şirketi (TUSAŞ) ve Baykar Savunma. TUSAŞ, Anka platformunu ve Baykar Savunma da Bayraktar platformunu üretiyor. Bunlar ASELSAN, HAVELSAN üzere önde gelen savunma sanayi firmaları bu alanda hem platform düzeyinde hem de alt sistem yani işte kamera, elektronik komponent ya da mühimmat üzere eserleri üretiyorlar. Burada Türk savunma sanayindeki özel yapısından tahminen bahsetmek gerekir ki Türk Silahlı Kuvvetleri Güçlendirme Vakfı ismiyle TSK Güçlendirme Vakfı’na bağlı firmalarımız var ve bunlar yarı devlet ya da devlet firması olarak isimlendiriliyor. Lakin Baykar Savunma örneğinde olduğu üzere büsbütün özel dal teşebbüsleri de kelam konusu. İHA teknolojsinde Anka’dan Bayraktar’dan başlayıp avuç içinden fırlatılabilen ya da çok daha küçük boyutlu geniş bir yelpaze var. Bu yelpazede Türkiye’de çok sayıda özel kesim firması hem platform üreticisi hem de donanım ve yazılım mühendisi olarak şu anda çalışıyor.”

Dr. Çağlar Kurç: “Türkiye bunları kendi silahlı kuvvetlerinde de kullanıyor ve yabancı ülkelere satıyor. Türkiye’nin ürettiği sistemler, bu alana çok fazla para harcayamayacak olan ülkeler için çok uygun seçenek olarak ortaya çıkıyor. Bu nedenle Polonya, Macaristan üzere ülkeler bu eserlere ilgi gösteriyor. Son periyotta Polonya’ya da ihracatta bulunuldu. Türkiye, İHA teknolojisinde değerli bir piyasa yakalamış görünüyor. Ürettiği sistemler maliyet-performans açısından bir çok ülke için cazip. Mesela ABD’nin ürettiği sistemler, çok kompleks ve değerli gelebiliyor ve bu sistemleri kullanmak için değerli bir altyapı yatırımı yapılması gerekiyor. Lakin bilhassa Baykar Savunma’nın ürettiği Bayraktar sistemini alana sürmek çok daha rahat ve çarçabuk entegre edilebiliyor. Bu nedenlerden ötürü drone sistemleri daha cazip geliyor.”

[Toplam: 0   Ortalama: 0/5]
YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com habersaglikcilar.com